Јакнење на капацитетите на пенитенцијарниот систем во Северна Македонија

Back Зголемена свеста на судиите, обвинителите како и другите чинители во Северна Македонија за Член 3 од Европската конвенција за човекови права и за Надворешниот механизам за контрола

Irena BABUSHKOVSKA

Modified 7 Months ago.

Зголемена свеста на судиите, обвинителите како и другите чинители во Северна Македонија за Член 3 од Европската конвенција за човекови права и за Надворешниот механизам за контрола

Шеснаесет судии, виши обвинители, истражители, советници и обучувачи на Академијата за судии и јавни обвинители учествуваа на работилницата за подигнување на свеста за Член 3 од Европската конвенција за човекови права, како и за Надворешниот механизам за контрола. Дводневната сесија (28-29 јануари 2026 во Охрид) беше организирана како резултат на блиската соработка меѓу Одделот на Советот на Европа за извршување на пресудите на Европскиот суд за човекови права, Академијата за судии и јавни обвинители во Скопје, како и Владиниот агент на Република Северна Македонија пред Европскиот суд за човекови права (ЕСЧП).

Дискусијата се фокусираше на правната рамка, стандардите на Советот на Европа, позитивните обврски на државата за ефективна истрага – со посебен осврт на судската пракса на ЕСЧП за Северна Македонија. На работилницата се разгледуваа и предметите кои ЕСЧП ги комуницирал со надлежните власти, подвлекувајќи ја важноста на ефективните истраги во заштита на Член 3 од Конвенцијата. Овие предмети го сочинуваат најголемиот број случаи со утврдена повреда од страна на ЕСЧП, а за дел од нив се известува и до Комитетот на министрите во рамките на механизмот за известување.

Со оглед на десетгодишното постоење на Надворешниот механизам за контрола, со учесниците се дискутираше за неговите резултати и предизвици, забележувајќи ги достигнувањата и потребните интервенции кои би обезбедиле ефективна заштита на човековите права.

Надворешниот механизам за контрола беше основан и поддржан од Европската Унија и Советот на Европа, како механизам кој ги адресира случаите каде лицата со полициско овластувања, при извршување на службена задача или надвор од службата, со употреба на сила, средства за присилба или сериозна закана сториле кривично дело при што настапила смрт, тешка телесна повреда, телесна повреда или противправно лишување од слобода, мачење и друго сурово нечовечко или понижувачко постапување.

Оваа активност беше спроведена во рамки на заедничката програма на Европската Унија и Советот на Европа Хоризонтален инструмент за Западен Балкан и Турција, односно проектот „Јакнење на капацитетите на пенитенцијарниот систем во Северна Македонија”.

Охрид, Северна Македонија 28-29 јануари 2026

Diminuer la taille du texte
Augmenter la taille du texte
Imprimer la page

Проектот „Јакнење на капацитетите на пенитенцијарниот систем во Северна Македонија” им помага на властите на Северна Македонија во јакнење на реформата на затворскиот систем, како и во заштита на човековите права на осудените лица.

Во согласност со стандардите и најдобрите практики на Советот на Европа, проектот придонесува во процесот на подобрување на заштитата на човековите права на лицата кои се лишени од слобода. Проектот се спроведува во соработка со Управата за извршување на санкции (Министерство за правда), како и со Министерството за здравство.

Овој проект е дел од заедничката програма на Европската Унија и Советот на Европа “Хоризонтален инструмент за Западен Балкан и Турција”, кој се спроведува од 2023 до декември 2026 година.

Кои се целите и намерите на овој проект?

Поддржување на корисниците во јакнење на обезбедената здравствена заштита за осудените лица, како и сеопштата координација на надлежните институции
Подобрување на капацитетите за обука на затворскиот персонал, со што ќе се обезбеди постојана и одржлива програма, која се основа на идентификуваните потреби
Јакнење на процесот на подготовка за отпуст на осудените лица, како и пост-пенална помош
Јакнење на надзорот и мониторингот врз полицијата и затворскиот систем
Претставување на ефективна структура за комуницирање во затворскиот систем

Кој придобива од проектот?

Проектот има тесна соработка со јавните институции кои работат на ова поле, како што е Управата за извршување на санкции, нивниот Центар за обука, како и Министерството за здравство.

Затворскиот кадар (припадниците на Затворската полиција, како и одделенијата за ресоцијализација), здравствените работници кои работат во затворските установи, раководните структури на сите пенитенцијарни установи се меѓу корисниците кои придобиваат од овој проект.

Конечно, од проектот придобиваат осудените и лицата лишени од слобода, како и целото општество.

Како функционира проектот?

Проектот ќе обезбеди поддршка за градење на капацитетите, како и техничка поддршка за корисниците, во нивните напори за јакнење на затворската реформа, како и унапредување на правата на затворените лица, во согласност со европските стандарди.

Сите цели и активности на проектот се идентификувани врз инклузивен пристап – сите корисници членуваат во управниот одбор на проектот, кој редовно го разгледува неговото спроведување.

Проектот се спроведува преку вршење анализи и давање експертски (домашни и меѓународни) совети, работни сесии и обуки, како и пилотирање на изработените програми. Предвидени се и годишни тркалезни маси со вклучените институции, кои ќе се фокусираат на различни релевантни теми. Проектот е флексибилен и сите дополнителни барања на корисниците можат да бидат интегрирани во работниот план.

Што очекуваме да се исполни?

Овој проект се гради врз резултатите кои беа исполнети во претходната фаза на програмата Horizontal Facility, за да се постигне подобра заштита на осудените лица, во согласност во европските стандарди. Се очекува дека преку овој проект, ќе се постигне:

Сеопшто подобрување во обезбедувањето здравствена заштита во затворите
Зајакнати капацитети за координација во Министерството за здравство, во поглед на обезбедување здравствена заштита во затворите
Подобрување на процесот на реинтеграција на осудените лица, како и поддршка од надлежните институции
Изготвување на стратегија за обука, како и програми за затворскиот персонал, кои би биле оперативни според потребите на Центарот за обука
Зајакнат надзор и мониторинг врз полицијата и затворите, за да се обезбеди заштита на човековите права на лицата кои се лишени од слобода.

Колкав е вкупниот буџет на овој проект?

Вкупниот буџет на проектот е 950,000 ЕУР.

Овој буџет е финансиран преку програмата Horizontal Facility, со вкупна сума од околу 41 милион ЕУР (85% финансирани од страна на ЕУ и 15% од Советот на Европа).

Како да добиете дополнителни информации?

https://www.coe.int/en/web/cooperation-in-police-and-deprivation-of-liberty

Хоризонтален инструмент веб-страна како и e-mail адреса

Повеќе информации за Хоризонтален инструмент за Западен Балкан и Турција

„Хоризонтален инструмент за Западен Балкан и Турција“ е заедничка иницијатива на Европската Унија и Советот на Европа, со која им се овозможува на страните кои придобиваат во Западен Балкан и Турција, исполнување на нивните реформски агенди во полето на човековите права, владеењето на правото, демократијата, како и исполнувањето на европските стандарди, што е исто така приоритет на процесот на проширување на ЕУ.