Ազատությունից զրկված անձանց իրավունքների պաշտպանության հետագա ամրապնդում
Ծրագիրը նպատակ ունի շարունակական աջակցություն ցուցաբերել Հայաստանի իշխանություններին՝ քրեակատարողական, ոստիկանության և քրեակատարողական առողջապահության բարեփոխումների հետագա ընդլայնման և ազատությունից զրկված անձանց իրավունքների պաշտպանությանն ուղղված ջանքերում: Այս նախաձեռնության միջոցով Եվրոպայի խորհուրդը տրամադրում է ռազմավարական ուղղորդում և գործնական աջակցություն ինչպես քաղաքականության, այնպես էլ գործառնական մակարդակներում: Այս աջակցությունը կոչված է օգնելու իշխանություններին հասնել քրեակատարողական և ոստիկանական բարեփոխումների իրենց նպատակներին և նպաստել ինստիտուցիոնալ պրակտիկայի զգալի փոփոխություններին՝ ապահովելով մարդու իրավունքների միջազգային չափանիշներին և լավագույն փորձին համապատասխանեցումը:
Ծրագիրը Եվրոպայի Խորհրդի աջակցության շարունակությունն է, որը տրամադրվում է Հայաստանի իշխանություններին 2015 թվականից ի վեր: Այն հիմնված է 2015 թվականից ի վեր ձեռք բերված արդյունքների վրա, մասնավորապես՝ «Առողջապահության և մարդու իրավունքների պաշտպանության բարձրացում Հայաստանում քրեակատարոական հիմնարկներում» (2019-2022) և «Ազտությունից զրկված անձանց իրավունքների պաշտպանության ամրապնդում» (2023-2024 թթ.) ծրագրերի վրա՝ նպատակ ունենալով խորացնել համագործակցության ոլորտները և աջակցել Հայաստանի իշխանություններին՝ քրեակատարողական, ոստիկանության և քրեակատարողական առողջապահական բարեփոխումների հետագա ընդլայնման գործում։
Սկիզբ՝ 2025 թ․ հունվարի 1
Տևողություն՝ 24 ամիս
ֆինանսավորում՝ 600,000 եվրո, Եվրոպայի խորհրդի Հայաստանի համար իրականացվող գործողությունների 2023–2026 թվականների ծրագրին աջակցող դոնորներ
Կոնտակտային անձ` Դիանա Ղազարյան, ծրագրի ավագ պատասխանատու
- Արդարադատության նախարարություն
- Առողջապահության նախարարություն
- Ներքին գործերի նախարարություն
- Քրեակատարողական ծառայություն
- Քրեակատարողական բժշկության կենտրոն
- Իրավական կրթության և վերականգնողական ծրագրերի իրականացման կենտրոն
- քաղաքացիական հասարակություն
- ազատությունից զրկված անձինք
- լայն հասարակություն
Ծրագիրն իրականացման ողջ ընթացքում հետևելու է Եվրոպայի խորհրդի հիմնական սկզբունքներին: Բոլոր գործողությունները կհամապատասխանեն Եվրոպայի խորհրդի մարդու իրավունքների չափանիշներին և պատշաճ ուշադրություն կդարձվի ազատությունից զրկված անձանց արժանապատվությանը, առողջությանը, անվտանգությանը և բարեկեցությանը:
- «Քրեակատարողական բժշկության կենտրոնը» պետք է էլ ավելի ամրապնդի ինստիտուցիոնալ կարողությունները՝ քրեակատարողական համակարգում որակյալ առողջապահական ծառայություններ ապահովելու, ինչպես նաև առողջապահության տրամադրման տարբեր թեմաներով բուժաշխատողների և ոչ բուժաշխատողների գիտելիքների և հմտությունների հետագա բարելավման ուղղությամբ ։
- Համակարգված և համակողմանի աշխատանք է պահանջվում Քրեակատարողական ծառայության համար՝ ամրապնդելու քրեակատարողական անձնակազմի կարողությունները ուղղված դատապարտյալների բարդ կարիքները բավարարելու համար վերականգնողական գործիքներ ու ծրագրեր և ազատությունից զրկված անձանց պատժի անհատական պլաններ կիրառելո ուղղությամբ:
- Հետագա միջոցներ կձեռնարկվեն ոստիկանության ենթակա հաստատություններում վատ վերաբերմունքից պաշտպանելու և ոստիկանության գործունեության ընթացքում տվյալների պաշտպանության չափանիշներին օրենսդրության համապատասխանությունը ապահովելու ուղղությամբ։ Այս երաշխիքների կիրառմամբ Ծրագիրը ձգտում է ամրապնդել վստահությունը իրավապահների նկատմամբ և պաշտպանել ազատությունից զրկված անձանց իրավունքները:
- Քաղաքացիական հասարակության կազմակերպությունների ներգրավումը կարևոր դեր կխաղա ամբողջական և ներառական մոտեցման ապահովման գործում՝ խթանելով համագործակցությունը պետական հաստատությունների և հասարակական դերակատարների միջև՝ կայուն և ազդեցիկ փոփոխություններ ստեղծելուն նպատակով:
- Քրեակատարողական բժշկության կենտրոնի ինստիտուցիոնալ և կադրային կարողությունների հետագա հզորացում՝ քրեակատարողական համակարգի շրջանակներում որակյալ առողջապահական և գերատեսչական համագործակցություն ապահովելու համար
- Քրեակատարողական ծառայության գործառնական կարողությունների բարձրացում՝ ազատությունից զրկված անձանց, այդ թվում՝ խոցելի խմբերի համար վերականգնողական միջավայր ստեղծելու համար
- Իրավական կրթության և վերականգնողական ծրագրերի իրականացման կենտրոնի կարողությունների բարելավում
- Քրեակատարողական հիմնարկներում մարդու իրավունքների պաշտպանության արդյունավետ միջոցների և երաշխիքների հետագա ամրապնդում
- Եվրոպական չափանիշներին համապատասխան դաժան վերաբերմունքի, կարգավորող դաշտի և ազատությունից զրկված անձանց տվյալների պաշտպանության երաշխիքների բարելավում։
Մարդու իրավունքների եվրոպական կոնվենցիա
Շիրխանյանն ընդդեմ Հայաստանի (Leading/Repetitive, 54547/16)
Վիրաբյանն ընդդեմ Հայաստանի (Leading/repetitive, 40094/05)





