Հուսալի, պատասխանատու կերպով հավաքված տվյալները կարևոր դեր են խաղում արդյունավետ և տեղեկացված որոշումներ կայացնելու ձևավորման գործում, հատկապես տեղահանման բարդ համատեքստում։
Այս անհրաժեշտությունը գիտակցելով՝ սույն թվականի մայիսի 6-ից 8-ը Եվրոպայի խորհուրդը կազմակերպեց եռօրյա «Հետազոտական դպրոց» ինտենսիվ դասընթացը, որը միավորեց տեղահանված անձանց իրավունքների պաշտպանության ոլորտում աշխատող քաղաքացիական հասարակության կազմակերպություններին։
Ավելին, քան պարզապես վերապատրաստում, «Հետազոտական դպրոցը» ծառայեց որպես երկարատև ազդեցության խթան։ Մասնակիցները զարգացրին էական կարողություններ ամբողջ հետազոտական ցիկլի ընթացքում՝ սկսած ճշգրիտ և քաղաքականությանը համապատասխան հետազոտական հարցերի ձևակերպումից մինչև որակական և քանակական մեթոդաբանությունների կիրառումը՝ ապահովելու համար, որ իրենց արդյունքները կարողանան իմաստալից կերպով աջակցել օրենսդրական պաշտպանությանը, ծրագրերի մշակմանը և մարդու իրավունքների պաշտպանությանն ուղված նախաձեռնություններին:
Հելսինկյան քաղաքացիական ասամբլեայի Վանաձորի գրասենյակի ներկայացուցիչ Նուշիկ Տեր- Մովսիսյանը փաստում է «Իրավապաշտպան գործունեությունը շատ հաճախ պարունակում է հետազոտական աշխատանք կատարելու կոմպոնենտ։ Այս համատեքստում խիստ արդյունավետ էր մինչ այժմ իրականացվող հետազոտական աշխատանքների կատարումը այս դասընթացի և Հետազոտական դպրոցի շնորհիվ հետայսու առավել գիտահեն և մասնագիտորեն իրականացնելու հնարավորությունը, ինչի համար շնորհակալ ենք»։
Որպես հիմնական արդյունք՝ դպրոցը օգնեց մասնակից քաղաքացիական հասարակության կազմակերպություններին ամրապնդել իրենց վերլուծական հմտությունները և որդեգրել էթիկական հետազոտական մեթոդներ՝ տեղահանված անձանց փորձը փաստագրելու և հասկանալու համար։
Այս միջոցառումը կազմակերպվել էր Եվրոպայի խորհրդի գործողությունների ծրագրի «Հայաստանում տեղահանված բնակչության համար մարդու իրավունքների պաշտպանության ամրապնդում» ծրագրի կողմից։
* «Հետազոտական դպրոցը» իրականացվում է Հետազոտական ռեսուրսների կովկասյան կենտրոն-Հայաստան հիմնադրամի կողմից։