Geri

Polisin diş teknisyenine kötü muamelesinden sonra tutuklulara daha iyi koruma sağlanması

Kummer/Çek Cumhuriyeti Davası  | 2014

Polisin diş teknisyenine kötü muamelesinden sonra tutuklulara daha iyi koruma sağlanması

Davacının bileklerinden prangalanması ve bileklerinden asılı kalması kendisine büyük acı vermiş olmalıdır

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin 25 Temmuz 2013 tarihli kararı  - © fotoğraf Blesk

Ön bilgiler

Vladimir Kummer bir diş teknisyeniydi. 2010 yılı Mayıs ayında bir gece bardan evine dönerken – iddia edildiğine göre sokağa idrarını yaparken—polis tarafından durduruldu. Polis kendisinden kimlik istediğinde, elli metre ilerideki evine kadar kendisiyle gelirlerse kimliğini kendilerine gösterebileceğini söyledi.

Ancak bunun yerine Bay Kummer karakola götürüldü. Kummer polisin kendisini bir hücreye koyup bileklerini prangaladıklarını ve başının arkasını ve yüzünü darp ettiklerini iddia etti. Bay Kummer daha sonra karşılıklı duvarlara prangalanan bileklerinden asılı bırakıldığını söyledi. 30 dakika bu acı verici posizyonda tutulduktan sonra evine gidebileceği söylendi. Bay Kummer yaraları nedeniyle 16 gün işe gidemedi.

Yapılan bir ceza soruşturmasında polis memurlarının hatalı davranmadıkları sonucuna varıldı. Daha sonraki bir Ombudzman raporunda ise bir polis memurunun disiplin suçu işlediği belirtiliyor ancak Bay Kummer’in fiziksel kötü muameleye maruz kaldığına dair herhangi bir bilgi bulunmuyordu.

AİHM kararı

AİHM elindeki deliller göz önüne alındığında Bay Kummer’in dövülüp dövülmediği konusunda bir karar veremeyeceğine hükmetti. Ancak hücresinde acı verici ve gereksiz bir biçimde bileklerinden asılı olarak bırakıldığı için AİHM Bay Kummer’in onur kırıcı muameleye maruz bırakıldığına hükmetti.

AİHM aynı zamanda olayla ilgili soruşturmada gereksiz gecikmeler yapıldığına ve soruşturmanın gerektiği gibi bağımsız bir soruşturma olmadığına hükmetti. Bu şartlarda Bay Kummer’in etkili soruşturma hakkı da ihlal edilmişti.

Müteakip gelişmeler

Bu ve diğer davaları müteakiben polisin kötü muamelede bulunduğu iddialarının etkili bir biçimde soruşturulması için bir dizi reform yapıldı.

2012 yılında polis memurlarınca işlendiği iddia edilen suçların soruşturulması için Güvenlik Kuvvetleri Genel Denetim Birimi (GISF) kuruldu.

2013 yılında Çek Cumhuriyeti Anayasası içtihadında değişiklik yapıldı. Mahkemeler artık söz konusu iddiaların etkili bir biçimde soruşturulup soruşturulmadığını daha ayrıntılı bir biçimde ele almak zorundadır.

Bay Kummer’in davasıyla ilgili AİHM kararı Çek diline çevrilerek ilgili kamu kurumlarının başkanlarına gönderildi. Tutuklulara muameleyle ilgili bu ve diğer uluslar arası insan hakları standartları polis eğitim programlarına dahil edildi. Emniyet Genel Müdürü içlerinde demir pranga halkaları olmadığından emin olmak üzere Çek Cumhuriyetindeki bütün karakol hücrelerinin denetlenmesini emretti.

2015 yılında Emniyet Genel Müdürü bağlayıcı bir talimatta değişiklik yaparak bir şahsın sabit bir noktaya prangalanması uygulamasının sadece tehlikeli davranışları önlemek için yapılabileceğini belirtti. Hücrelerde bu tür uygulamalara yalnızca çok istisnai durumlarda izin verilmektedir.