Ամբողջ աշխարհում երիտասարդները դուրս են գալիս փողոց՝ պահանջելով քաղաքական փոփոխություններ, պաշտպանելով իրենց իրավունքները և բարձրաձայնելով իրենց ապագայի վերաբերյալ որոշումների կայացման գործում ավելի մեծ դեր ունենալու պահանջը։ Այս համատեքստում Եվրոպայի խորհրդի 46 անդամ պետությունները միավորող կազմակերպությունը կազմակերպում է Ժողովրդավարության համաշխարհային ֆորումը՝ գլոբալ անորոշության աճի պայմաններում գնահատելու ժողովրդավարության ներկա վիճակը և քննարկելու ժողովրդավարական անվտանգության ամրապնդման լուծումները։

Բացելով ֆորումը՝ Եվրոպայի խորհրդի խորհրդարանական վեհաժողովի նախագահ Պետրա Բայրը նախազգուշացրել է, որ ժողովրդավարությանն ուղղված ամենավտանգավոր սպառնալիքները հաճախ աննկատ են մնում։

«Ժողովրդավարությանն ուղղված ամենավտանգավոր սպառնալիքները բոլորովին անաղմուկ են», - նշել է նա՝ մատնանշելով ապատեղեկատվությունը, ինստիտուտների թուլացումը և վստահության աստիճանական քայքայումը։

«Այսպես է այսօր մահանում ժողովրդավարությունը։ Ոչ թե պայթյունով, այլ մեկ սեղմումով»։

Ի՞նչ ապագա է սպասվում Եվրոպայի երիտասարդությանը։

Եվրոպայի խորհրդի գլխավոր քարտուղար Ալեն Բերսեն իր ներածական ելույթում անդրադարձել է Եվրոպայում և դրա սահմաններից դուրս երիտասարդների առաջնորդությամբ ձևավորվող շարժումներին, որոնց միավորում է մեկ ընդհանուր հարց. «Ի՞նչ ապագա է մեզ դեռ սպասվում»։

«Ամբողջ աշխարհում ավելի ու ավելի շատ մարդիկ են զգում, որ գործող համակարգն այլևս չի ծառայում իրենց շահերին, և այդ խզումները միասին հանգեցնում են ապագայի հեռանկարների կորստի», - նշել է պարոն Բերսեն՝ անդրադառնալով այնպիսի մարտահրավերների, ինչպիսիք են պատերազմը, կլիմայի փոփոխությունը, տնտեսական անհավասարությունը, կյանքի թանկացումը և արհեստական բանականությունը։

Ժողովրդավարությանը սպառնում են նաև արտաքին տեղեկատվական մանիպուլյացիաներն ու միջամտությունները։ «Անցյալ տարի աշխարհում առավել թիրախավորված 15 երկրներից 11-ը Եվրոպայի խորհրդի անդամ պետություններն են։ Մենք աշխատում ենք իրավական գործիքի մշակման ուղղությամբ՝ այս սպառնալիքին հակազդելու համար»։

Գլխավոր քարտուղարը կոչ է արել ամրապնդել ժողովրդավարական ինստիտուտները, ազատ լրատվամիջոցներն ու թափանցիկ ընտրությունները՝ ընդգծելով «Եվրոպայի համար նոր ժողովրդավարական պակտ»-ի կարևորությունը՝ նոր տեխնոլոգիական և աշխարհաքաղաքական իրողությունների պայմաններում հանրային վստահությունը վերականգնելու գործում։

Անդրադառնալով սերբ ուսանողների հաջողված շարժմանը՝ նա հույսի ուղերձ է հղել. «Երկու տարի առաջ շատերն այդ ուսանողներին ասում էին, որ իրենց պահանջածն անհնար է։ Ութ օր առաջ դա իրականություն դարձավ։ Ժողովրդավարության ապագան նույնպես բաց է։ Ընտրությունը մերն է»։

Խորվաթիայի ժողովրդավարական վերափոխումն ու Եվրոպայի մարտահրավերները

Խորվաթիայի վարչապետ Անդրեյ Պլենկովիչը, որի երկիրը նոյեմբերի 6-ին նշում է Եվրոպայի խորհրդին անդամակցության 30-ամյակը, ներկայացրել է 1996 թվականին՝ պատերազմից հետո, կազմակերպությանն անդամակցությունը՝ որպես երկրի ժողովրդավարական վերափոխման շրջադարձային փուլ։

«Մեզ համար անդամակցությունը շատ ավելին էր, քան դիվանագիտական կարևոր իրադարձություն։ Այն մեր հաստատակամության ճանաչումն էր, մեր ընդհանուր եվրոպական արժեքներին հավատարիմ մնալու հանձնառությունը և մարդու իրավունքների, օրենքի գերակայության ու ժողովրդավարական ինստիտուտների ամրապնդման ճանապարհի սկիզբը», - նշել է նա։

Անդրադառնալով ֆորումի՝ «Խզո՞ւմ, թե՞ նորացում. ժողովրդավարական անվտանգությունն ապագայի համար» խորագրին՝ Պլենկովիչն ընդգծել է մի շարք մարտահրավերներ, այդ թվում՝ Ռուսաստանի ագրեսիան Ուկրաինայի դեմ, ապատեղեկատվությունը, հանրային վստահության անկումը և արհեստական բանականությունը։

«Խորվաթիան շատ լավ գիտի, թե ինչ է տեղի ունենում, երբ միջազգային իրավունքը խախտվում է, անհարգալից վերաբերմունքի արժանանում և անտեսվում», - նշել է նա՝ ընդգծելով, որ Ուկրաինային ցուցաբերվող աջակցությունը մնում է «անվերապահ»՝ քաղաքական, ռազմական և ֆինանսական առումներով։

Նա իր աջակցությունն է հայտնել Եվրոպայի նոր ժողովրդավարական դաշնագրին՝ որպես քաղաքացիական մասնակցության ամրապնդման և տեղեկատվության արժանահավատության ու ամբողջականության պաշտպանության միջոցի։

Անդրադառնալով տնտեսական ճնշումներին՝ վարչապետ Պլենկովիչը նախազգուշացրել է, որ էներգակիրների գների աճը կարող է խաթարել ժողովրդավարական ինստիտուտների նկատմամբ վստահությունը և նպաստել քաղաքական արմատականացմանը։

«Այդ անապահովությունը կարող է խթանել պոպուլիզմն ու քաղաքական արմատականացումը, հատկապես այն համայնքներում, որոնք կախված են ավտոմեքենաներից և խոցելի են վառելիքի գների աճի նկատմամբ։ Հետևաբար, էներգետիկ անվտանգությունը կարևոր նշանակություն ունի նաև մեր ժողովրդավարությունների դիմակայունության համար», - ասել է նա։

Նա կոչ է արել մշակել այնպիսի քաղաքականություն, որը կպաշտպանի բնակչության գնողունակությունը և կնվազեցնի Եվրոպայի խոցելիությունը էներգակիրների մատակարարների նկատմամբ, որոնք էներգիան օգտագործում են որպես հարկադրանքի միջոց։

Ժողովրդավարությունը պետք է շոշափելի արդյունքներ ապահովի մարդկանց համար․ ՄԱԿ-ի գլխավոր քարտուղարի տեղակալ

ՄԱԿ-ի գլխավոր քարտուղարի՝ քաղաքականության հարցերով տեղակալ Գայ Ռայդերը նախազգուշացրել է, որ ժողովրդավարության հիմնարար խոստումը՝ այն, որ իշխանությունը պատկանում է ժողովրդին, իսկ առաջնորդները հաշվետու են նրա առջև, գնալով ավելի է կասկածի տակ դրվում։

Նա առանձնացրել է երեք առաջնահերթություն.

• վերականգնել վստահությունը՝ ապահովելով, որ ժողովրդավարական ինստիտուտները շոշափելի բարելավումներ բերեն մարդկանց կյանքում,

• ընդլայնել ժողովրդավարական մասնակցությունը, հատկապես երիտասարդների շրջանում,

• նախապատրաստել ինստիտուտները ապագայի մարտահրավերներին։

«Վստահությունը հնարավոր չէ պահանջել։ Այն պետք է վաստակել գործողություններով և արդյունքներով», - ընդգծել է նա։

Ժողովրդավարության 14-րդ համաշխարհային ֆորումը, որն անցկացվում է Ստրասբուրգում նոյեմբերի 2-ին և 3-ին, համախմբում է քաղաքական առաջնորդների, քաղաքացիական հասարակության ներկայացուցիչների, ակադեմիական շրջանակների և երիտասարդների՝ ժողովրդավարական անվտանգության ամրապնդման ուղիները քննարկելու նպատակով։ Ֆորումը նաև նպաստում է Եվրոպայի խորհրդի՝ «Եվրոպայի նոր ժողովրդավարական դաշնագրի» շուրջ խորհրդակցություններին։

 Գլխավոր քարտուղարի բացման խոսքը

 Մանրամասն Ժողովրդավարության համաշխարհային ֆորումի մասին

 Գլխավոր քարտուղար Ալեն Բերսե

 Խորվաթիա և ԵԽ